suchość pochwy, atrofia, srom, ból współżycia i objawy moczowe
Zespół moczowo-płciowy menopauzy, określany skrótem GSM, obejmuje objawy dotyczące pochwy, sromu, przedsionka pochwy i układu moczowego, które mogą pojawiać się w okresie okołomenopauzalnym i pomenopauzalnym. Pacjentka może odczuwać suchość, pieczenie, ból podczas współżycia, atrofię pochwy, atrofię sromu albo nawracający dyskomfort moczowo-płciowy.
GSM nie jest pojedynczym objawem. To zespół dolegliwości, które mogą występować jednocześnie i wzajemnie się nasilać. Suchość pochwy może prowadzić do bólu podczas współżycia, pieczenie sromu może być mylone z infekcją, a objawy moczowe mogą powodować dyskomfort codzienny.
W tej części serwisu omawiamy GSM z perspektywy etapu życia kobiety. Pacjentka nie musi znać tej nazwy. Może po prostu zauważyć, że po menopauzie pojawiła się suchość, pieczenie, ból, częstsze podrażnienia albo zmiana komfortu intymnego.
Objawy GSM mogą dotyczyć zarówno pochwy, jak i sromu oraz układu moczowego. U jednej pacjentki dominuje suchość pochwy, u innej pieczenie sromu, u kolejnej ból podczas współżycia albo dolegliwości moczowe.
Suchość pochwy, pieczenie sromu, ból podczas współżycia i objawy moczowe mogą być ze sobą powiązane. Dlatego ocena powinna obejmować cały obszar moczowo-płciowy.
W okresie okołomenopauzalnym i pomenopauzalnym zmniejsza się wpływ estrogenów na tkanki moczowo-płciowe. Błona śluzowa pochwy może stawać się cieńsza, bardziej sucha, mniej elastyczna i bardziej podatna na mikrourazy.
Zmiany mogą dotyczyć również sromu, przedsionka pochwy, okolicy cewki moczowej i pęcherza. Dlatego pacjentka może odczuwać nie tylko suchość pochwy, ale też pieczenie, ból, dyskomfort po współżyciu, częstsze podrażnienia lub objawy moczowe.
| Obszar | Możliwe objawy | Co trzeba ocenić? |
|---|---|---|
| Pochwa | suchość, tarcie, ból, atrofia, mikrourazy | błonę śluzową, nawilżenie i elastyczność |
| Srom | pieczenie, świąd, tkliwość, delikatność tkanek | atrofię sromu, choroby skóry, infekcje i podrażnienia |
| Przedsionek pochwy | ból przy wejściu do pochwy, nadwrażliwość | tkliwość, śluzówkę, napięcie i źródło bólu |
| Układ moczowy | pieczenie, parcie, częstszy dyskomfort, nawrotowe objawy | infekcje, GSM i inne przyczyny dolegliwości |
| Współżycie | ból, suchość, obawa przed zbliżeniem, pogorszenie komfortu | przyczynę bólu, śluzówkę, srom i napięcie tkanek |
Pieczenie, świąd i dyskomfort mogą wynikać z infekcji, ale także z atrofii, suchości i zmian menopauzalnych. Dlatego przed leczeniem warto ustalić najbardziej prawdopodobną przyczynę objawów.
Ból podczas współżycia w okresie menopauzy często wiąże się z suchością pochwy, atrofią błony śluzowej, delikatnością tkanek, mikrourazami albo pieczeniem sromu. Pacjentka może odczuwać tarcie, ból przy wejściu do pochwy albo dyskomfort utrzymujący się po współżyciu.
W takiej sytuacji nie należy koncentrować się wyłącznie na samym objawie bólu. Trzeba ocenić pochwę, srom, przedsionek pochwy, nawilżenie śluzówki, możliwe infekcje, napięcie tkanek oraz objawy moczowe.
Kwalifikacja zaczyna się od rozmowy o objawach. Lekarz pyta o suchość pochwy, pieczenie sromu, ból podczas współżycia, objawy moczowe, menopauzę, wcześniejsze leczenie, infekcje, choroby przewlekłe i stosowane leki.
Następnie wykonywane jest badanie ginekologiczne. Ocenia się pochwę, srom, przedsionek pochwy, błonę śluzową, nawilżenie, elastyczność, objawy atrofii, infekcji, podrażnienia oraz ewentualne przeciwwskazania do określonych metod.
Pacjentka opisuje suchość, pieczenie, ból, świąd, dyskomfort moczowy i wpływ objawów na codzienne życie oraz współżycie.
Lekarz ocenia nawilżenie, atrofię, delikatność, mikrourazy, elastyczność i stan błony śluzowej.
Ważne jest sprawdzenie, czy pieczenie, świąd lub ból nie dotyczą również sromu i wejścia do pochwy.
Objawy podobne do GSM mogą wynikać także z infekcji, chorób skóry, alergii, podrażnienia lub innych problemów.
Po kwalifikacji można omówić leczenie miejscowe, terapie menopauzalne, PRP, RF, laser CO₂, kwas hialuronowy lub postępowanie skojarzone.
Postępowanie przy GSM zależy od nasilenia objawów, przeciwwskazań i tego, które obszary są najbardziej dotknięte zmianami. U części pacjentek wystarczające może być leczenie miejscowe i wsparcie nawilżenia, u innych konieczne jest szersze postępowanie.
U wybranych pacjentek po kwalifikacji można rozważać metody regeneracyjne, takie jak laseroterapia CO₂, radiofrekwencja RF, osocze bogatopłytkowe PRP, kwas hialuronowy albo leczenie skojarzone. Dobór metody powinien wynikać z badania, a nie z samej nazwy objawu.
| Kierunek postępowania | Kiedy może być rozważany? | Cel |
|---|---|---|
| Leczenie miejscowe i nawilżające | suchość, tarcie, łagodne lub umiarkowane objawy | poprawa komfortu i ochrona śluzówki |
| Terapie menopauzalne | objawy związane ze spadkiem estrogenów po ocenie przeciwwskazań | poprawa trofiki tkanek i zmniejszenie objawów GSM |
| Laseroterapia CO₂ | atrofia, suchość, pogorszenie jakości śluzówki | wsparcie regeneracji i przebudowy błony śluzowej |
| Radiofrekwencja RF | pogorszenie elastyczności, ukrwienia i jakości tkanek | wsparcie regeneracji i komfortu tkanek |
| PRP, kwas hialuronowy lub leczenie skojarzone | u wybranych pacjentek po indywidualnej kwalifikacji | dobór metody do objawów, śluzówki, sromu i komfortu pacjentki |
Jeśli objawy dotyczą jednocześnie pochwy, sromu, współżycia i układu moczowego, czasem najlepsze jest postępowanie skojarzone dobrane po badaniu.
Nie. Suchość pochwy może być jednym z objawów GSM, ale zespół moczowo-płciowy menopauzy może obejmować także srom, ból podczas współżycia i objawy moczowe.
Nie. Objawy mogą dotyczyć pochwy, sromu, przedsionka pochwy, okolicy cewki moczowej i pęcherza.
Nie. Może wynikać z infekcji, ale także z atrofii, suchości, podrażnienia lub zmian związanych z menopauzą.
Nie. U części pacjentek właściwe będzie leczenie miejscowe lub zachowawcze. PRP, RF, laser lub kwas hialuronowy można rozważać po kwalifikacji.
Nie. Wystarczy opisać objawy: suchość, pieczenie, ból, dyskomfort moczowy lub pogorszenie komfortu współżycia. Lekarz pomaga ustalić przyczynę.
Jeśli w okresie menopauzy odczuwasz suchość pochwy, pieczenie sromu, ból podczas współżycia, objawy atrofii albo dyskomfort moczowo-płciowy, umów konsultację u lek. Wojciecha Mazika.
Rejestracja:
+48 668 447 436
kontakt bezpośredni: +48 605 724 691
