diagnostyka i leczenie przez ginekologa położnika
Diagnostyka i leczenie przez ginekologa położnika stanów zapalnych pochwy, sromu oraz stanów zapalnych miednicy mniejszej, w tym zapalenia przydatków, wymaga ustalenia przyczyny dolegliwości i dobrania odpowiedniego postępowania do konkretnej pacjentki.
Stany zapalne okolic intymnych są częstym powodem wizyty u ginekologa. Mogą dotyczyć pochwy, sromu, szyjki macicy, a w poważniejszych przypadkach także narządów miednicy mniejszej. Objawy bywają różne: od świądu i pieczenia, przez upławy, ból, zaczerwienienie i dyskomfort, aż po gorączkę, ból podbrzusza lub ból podczas współżycia.
Podobne dolegliwości mogą mieć różne przyczyny. Innego leczenia wymaga infekcja grzybicza, innego bakteryjna waginoza, zakażenie przenoszone drogą płciową, podrażnienie, reakcja alergiczna, zmiany zanikowe po menopauzie czy stan zapalny miednicy mniejszej. Dlatego ważne jest, aby nie ograniczać się wyłącznie do leczenia objawów.
Konsultacja ginekologiczna jest wskazana, gdy objawy utrzymują się, nawracają, nasilają się albo pojawiają się po raz pierwszy i budzą niepokój pacjentki. Szczególnie ważna jest diagnostyka wtedy, gdy dolegliwościom towarzyszy ból podbrzusza, gorączka, krwawienie, ból podczas współżycia lub podejrzenie ciąży.
Świąd, pieczenie i upławy mogą występować w różnych typach infekcji oraz w stanach niezakaźnych. Sam wygląd wydzieliny lub charakter dolegliwości nie zawsze wystarcza do postawienia właściwego rozpoznania.
Zapalenie pochwy może być związane ze zmianą równowagi naturalnej flory bakteryjnej, zakażeniem grzybiczym, bakteryjnym, pierwotniakowym lub z innymi czynnikami. Częstymi objawami są upławy, nieprzyjemny zapach, świąd, pieczenie, dyskomfort oraz ból lub podrażnienie podczas współżycia.
W diagnostyce znaczenie ma rozmowa z pacjentką, badanie ginekologiczne oraz, w wybranych przypadkach, ocena pH, badanie mikroskopowe, posiew, testy w kierunku zakażeń lub inne badania laboratoryjne. Leczenie powinno być dobrane do przyczyny, ponieważ różne typy infekcji wymagają różnych leków.
Dolegliwości w obrębie sromu mogą obejmować świąd, pieczenie, bolesność, zaczerwienienie, pęknięcia skóry, otarcia, obrzęk lub uczucie suchości. Przyczyną może być infekcja, podrażnienie, reakcja alergiczna, dermatozy, zmiany hormonalne, zanikowe lub mechaniczne uszkodzenie delikatnej skóry.
W przypadku nawracających dolegliwości ważne jest ustalenie, czy problem rzeczywiście wynika z infekcji, czy np. z podrażnienia kosmetykami, środkami higienicznymi, wkładkami, detergentami, zbyt intensywną higieną, chorobą skóry lub niedoborem estrogenów w okresie okołomenopauzalnym i pomenopauzalnym.
Nawracające pieczenie lub świąd nie zawsze oznacza tę samą infekcję. Powtarzanie leczenia bez diagnostyki może nie rozwiązać problemu, jeśli przyczyną są np. podrażnienia, zmiany zanikowe, dermatozy lub inny typ zakażenia.
Stan zapalny miednicy mniejszej może obejmować macicę, jajowody, jajniki oraz okoliczne tkanki. Potocznie pacjentki często używają określenia „zapalenie przydatków”. Tego typu infekcje mogą mieć przebieg ostry, z bólem i gorączką, ale czasami objawy są mniej charakterystyczne.
Do objawów, które mogą wymagać pilniejszej oceny, należą ból podbrzusza, ból przy badaniu ginekologicznym, gorączka, nieprawidłowa wydzielina, ból podczas współżycia, krwawienia międzymiesiączkowe lub pogorszenie ogólnego samopoczucia. W wybranych sytuacjach konieczne może być również wykonanie badań w kierunku zakażeń przenoszonych drogą płciową.
| Obszar zapalenia | Typowe dolegliwości | Możliwe elementy diagnostyki |
|---|---|---|
| Pochwa | upławy, świąd, pieczenie, zapach, dyskomfort | badanie ginekologiczne, pH, mikroskopia, posiew, testy infekcyjne |
| Srom | pieczenie, zaczerwienienie, bolesność, pęknięcia, suchość | ocena skóry i śluzówek, wywiad, różnicowanie infekcji i dermatoz |
| Miednica mniejsza | ból podbrzusza, gorączka, ból przy współżyciu, krwawienia | badanie ginekologiczne, USG, badania laboratoryjne, testy STI |
Diagnostyka zależy od rodzaju objawów, czasu ich trwania, wieku pacjentki, aktywności seksualnej, ciąży lub jej podejrzenia, wcześniejszego leczenia, nawracania infekcji oraz chorób współistniejących. Celem jest ustalenie, czy problem ma charakter infekcyjny, hormonalny, dermatologiczny, mechaniczny lub mieszany.
Lekarz pyta o rodzaj objawów, czas trwania dolegliwości, wcześniejsze infekcje, leczenie, stosowane preparaty, współżycie, antykoncepcję, ciążę oraz choroby współistniejące.
Badanie pozwala ocenić pochwę, srom, szyjkę macicy, charakter wydzieliny, bolesność oraz ewentualne objawy stanu zapalnego.
W zależności od sytuacji lekarz może zalecić posiew, badanie mikroskopowe, testy w kierunku infekcji intymnych, badania STI, cytologię, test HPV, USG lub badania laboratoryjne.
Leczenie dobiera się do rozpoznania. Może obejmować leki przeciwgrzybicze, przeciwbakteryjne, przeciwzapalne, leczenie partnera w wybranych infekcjach, odbudowę flory lub postępowanie miejscowe.
Przy nawracających objawach ważna jest kontrola skuteczności leczenia oraz omówienie czynników, które mogą sprzyjać nawrotom dolegliwości.
Objawy infekcji intymnych bywają do siebie podobne, dlatego leczenie dobrane wyłącznie na podstawie odczuć pacjentki może być nieskuteczne. Preparat stosowany przy infekcji grzybiczej nie musi pomóc w infekcji bakteryjnej, a nawracające dolegliwości mogą mieć podłoże niezakaźne.
Szczególnej ostrożności wymagają objawy bólu podbrzusza, gorączki, krwawienia, ciąży, podejrzenia zakażenia przenoszonego drogą płciową oraz dolegliwości powracające mimo wcześniejszego leczenia.
Pilnej konsultacji wymaga silny ból podbrzusza, gorączka, omdlenie, krwawienie, podejrzenie ciąży, ból połączony z wymiotami, objawy po zabiegu ginekologicznym lub wyraźne pogorszenie stanu ogólnego.
Nie. Świąd może występować przy infekcji grzybiczej, ale także przy podrażnieniu, alergii, bakteryjnej waginozie, dermatozach lub zmianach związanych z niedoborem estrogenów.
To zależy od rozpoznania. W niektórych zakażeniach leczenie partnera może być konieczne, w innych nie jest rutynowo zalecane. Decyzję podejmuje lekarz po ustaleniu przyczyny.
Tak. Nawracające dolegliwości wymagają dokładniejszej diagnostyki, oceny czynników sprzyjających nawrotom oraz dobrania leczenia do konkretnej przyczyny.
Może, ale nie jest to jedyna możliwa przyczyna bólu. Dlatego przy bólu podbrzusza, gorączce, nieprawidłowej wydzielinie lub bólu podczas współżycia potrzebna jest ocena ginekologiczna.
Jeśli masz objawy stanu zapalnego pochwy, sromu lub miednicy mniejszej, nie zwlekaj z diagnostyką. Umów wizytę w gabinecie lek. Wojciecha Mazika.
Rejestracja:
+48 668 447 436
kontakt bezpośredni: +48 605 724 691