diagnostyka i leczenie przez ginekologa położnika
Wypadanie macicy oraz obniżenie narządów miednicy mniejszej to problem, który może powodować uczucie ciężkości, dyskomfort, trudności z oddawaniem moczu, problemy z wypróżnianiem oraz pogorszenie jakości życia codziennego i intymnego.
Obniżenie narządów miednicy mniejszej jest związane z osłabieniem struktur, które podtrzymują macicę, pochwę, pęcherz moczowy oraz odbytnicę. Problem może rozwijać się stopniowo i przez długi czas dawać jedynie niewielkie dolegliwości. Z czasem objawy mogą się nasilać, szczególnie podczas dłuższego stania, chodzenia, wysiłku fizycznego lub podnoszenia cięższych przedmiotów.
Wypadanie macicy i obniżenie ścian pochwy najczęściej dotyczy kobiet po porodach naturalnych, w okresie okołomenopauzalnym i pomenopauzalnym, ale może pojawić się również u pacjentek z przewlekłymi zaparciami, przewlekłym kaszlem, nadwagą, osłabieniem mięśni dna miednicy lub po wcześniejszych zabiegach ginekologicznych.
Objawy obniżenia narządów miednicy mniejszej bywają różnorodne. Niektóre pacjentki opisują je jako uczucie rozpierania, ciężkości lub obecności ciała obcego w pochwie. Inne zgłaszają problemy z pęcherzem, wypróżnianiem albo dyskomfort podczas współżycia.
Wiele kobiet przez długi czas traktuje uczucie ciężkości, rozpierania lub obniżenia jako naturalne następstwo porodów albo starzenia się organizmu. Tymczasem odpowiednio wcześnie przeprowadzona diagnostyka może pomóc dobrać leczenie i ograniczyć dalsze nasilanie dolegliwości.
Wypadanie macicy oznacza obniżenie położenia macicy w kierunku pochwy. W zależności od stopnia zaawansowania macica może być jedynie nieznacznie obniżona albo wyraźnie przemieszczać się w kierunku wejścia do pochwy. W bardziej zaawansowanych przypadkach pacjentka może wyczuwać lub zauważyć obniżone tkanki.
Problem rzadko dotyczy wyłącznie jednego narządu. Często współistnieje z obniżeniem przedniej lub tylnej ściany pochwy, co może wpływać na funkcję pęcherza moczowego lub odbytnicy. Dlatego podczas badania ważna jest całościowa ocena narządów miednicy mniejszej.
Obniżenie narządów miednicy mniejszej może obejmować różne struktury. U części pacjentek dominuje obniżenie przedniej ściany pochwy związane z pęcherzem moczowym. U innych większym problemem jest obniżenie tylnej ściany pochwy, które może wpływać na wypróżnianie. Niekiedy jednocześnie występuje kilka typów obniżenia.
Właściwe rozpoznanie ma duże znaczenie, ponieważ od rodzaju i stopnia obniżenia zależy dalsze postępowanie. Inaczej prowadzi się pacjentkę z niewielkim dyskomfortem, a inaczej kobietę z nasilonymi objawami, zaburzeniami oddawania moczu lub znacznym obniżeniem narządów.
W wielu przypadkach możliwe jest postępowanie zachowawcze, obserwacja, fizjoterapia uroginekologiczna, ćwiczenia mięśni dna miednicy lub leczenie wspomagające. Decyzja zależy od stopnia zaawansowania zmian i nasilenia objawów.
Diagnostyka rozpoczyna się od rozmowy z pacjentką. Lekarz pyta o rodzaj objawów, czas ich trwania, przebyte porody, wcześniejsze zabiegi, aktywność fizyczną, problemy z pęcherzem, wypróżnianiem oraz wpływ dolegliwości na codzienne życie.
Podstawą oceny jest badanie ginekologiczne. W jego trakcie można ocenić położenie macicy, ścian pochwy, stopień obniżenia narządów oraz stan tkanek. W wybranych przypadkach diagnostyka może zostać uzupełniona o badanie USG lub dodatkową ocenę funkcji pęcherza moczowego.
| Obszar oceny | Możliwe objawy | Znaczenie diagnostyczne |
|---|---|---|
| Macica | uczucie obniżenia, ciężkości, rozpierania | ocena stopnia wypadania macicy |
| Przednia ściana pochwy i pęcherz | parcie na mocz, trudności z oddawaniem moczu, nietrzymanie moczu | ocena wpływu obniżenia na funkcję pęcherza |
| Tylna ściana pochwy i odbytnica | trudności z wypróżnianiem, uczucie niepełnego wypróżnienia | ocena wpływu obniżenia na komfort wypróżniania |
| Dno miednicy | osłabienie podparcia narządów, dyskomfort przy wysiłku | ocena potrzeby fizjoterapii lub dalszego leczenia |
Lekarz omawia objawy, ich nasilenie, czas trwania, przebyte porody, wcześniejsze zabiegi, choroby współistniejące oraz wpływ dolegliwości na codzienne funkcjonowanie.
Badanie pozwala ocenić położenie macicy, ścian pochwy oraz stopień obniżenia narządów miednicy mniejszej.
W zależności od objawów lekarz może zalecić USG, ocenę pęcherza moczowego, badania laboratoryjne lub konsultację fizjoterapeutyczną.
Postępowanie dobiera się indywidualnie. Może obejmować obserwację, ćwiczenia, fizjoterapię uroginekologiczną, leczenie wspomagające lub leczenie zabiegowe.
Kontrola pozwala ocenić skuteczność leczenia, nasilenie objawów oraz potrzebę dalszego postępowania.
Leczenie wypadania macicy i obniżenia narządów miednicy mniejszej zależy od stopnia zaawansowania zmian, wieku pacjentki, planów dotyczących macierzyństwa, ogólnego stanu zdrowia oraz oczekiwań pacjentki.
W łagodniejszych przypadkach pomocne mogą być ćwiczenia mięśni dna miednicy, fizjoterapia uroginekologiczna, redukcja czynników nasilających objawy oraz leczenie wspomagające poprawiające kondycję tkanek. U części pacjentek takie postępowanie pozwala ograniczyć dolegliwości i poprawić komfort życia.
W bardziej zaawansowanych przypadkach konieczne może być leczenie zabiegowe lub operacyjne. Decyzja o leczeniu powinna być poprzedzona dokładną diagnostyką oraz rozmową o możliwych korzyściach, ograniczeniach i dalszym postępowaniu.
Pilniejszej konsultacji wymaga nagłe nasilenie dolegliwości, silny ból, trudności z oddawaniem moczu, zatrzymanie moczu, krwawienie, objawy infekcji lub wyraźne pogorszenie codziennego funkcjonowania.
Nie. Sposób leczenia zależy od stopnia zaawansowania zmian i nasilenia objawów. W łagodniejszych przypadkach możliwe jest postępowanie zachowawcze, fizjoterapia lub obserwacja.
Tak. Obniżenie przedniej ściany pochwy i pęcherza może wiązać się z parciem na mocz, trudnościami z oddawaniem moczu, uczuciem niepełnego opróżnienia pęcherza lub nietrzymaniem moczu.
Tak. Porody naturalne mogą osłabiać struktury dna miednicy. Ryzyko obniżenia narządów może wzrastać także z wiekiem, po menopauzie, przy przewlekłych zaparciach, kaszlu, nadwadze lub dużym wysiłku fizycznym.
W wielu przypadkach odpowiednio dobrane ćwiczenia i fizjoterapia uroginekologiczna mogą poprawić podparcie narządów i zmniejszyć dolegliwości. Najlepiej dobrać je po ocenie ginekologicznej lub fizjoterapeutycznej.
Jeśli odczuwasz ciężkość, ucisk, obniżenie narządów, problemy z pęcherzem lub dyskomfort w obrębie miednicy, umów wizytę w gabinecie lek. Wojciecha Mazika.
Rejestracja:
+48 668 447 436
kontakt bezpośredni: +48 605 724 691